Author: दीपक तांबोळी

भाग – 3 लोढा शेठला सिक्युरिटी एकनाथचा मुलगा दिनूचा वाढदिवस जोरदार साजरा करायचा होता. सोसायटीत राहणाऱ्या प्रत्येकाने दोन हजार जरी जमा केले तरी, दिनूचा वाढदिवस जोरदार साजरा करता येणार होता आणि सोसायटीतला कुणी नाही म्हणेल असंही त्यांना वाटत नव्हतं; कारण सगळेच पैसेवाले होते आणि महत्त्वाचं म्हणजे दिनू होताच तसा. सदोदित उत्साहाने फसफसलेला. हाक मारली की, कुणाच्याही मदतीला धावून जाणारा. कोणतंही काम सांगा दिनूने ते केलं नाही, असं नाही. बरं या कामाचा कुणी मोबदला देईल, अशीही अपेक्षाही नाही. पण लोढा शेठच्या या प्रस्तावाला सोसायटीत फारसा कुणी दुजोरा दिला नाही. मीटिंगमध्ये 48पैकी 12 सदस्य आले होते. त्यातील सहाजणांचा विरोध होता. एक दिवस…

भाग – 2 लोढा शेठला सिक्युरिटी एकनाथचा मुलगा दिनूचा वाढदिवस जोरदार साजरा करायचा होता. सोसायटीत राहणाऱ्या प्रत्येकाने दोन हजार जरी जमा केले तरी, दिनूचा वाढदिवस जोरदार साजरा करता येणार होता आणि सोसायटीतला कुणी नाही म्हणेल असंही त्यांना वाटत नव्हतं; कारण सगळेच पैसेवाले होते आणि महत्त्वाचं म्हणजे दिनू होताच तसा. सदोदित उत्साहाने फसफसलेला. हाक मारली की, कुणाच्याही मदतीला धावून जाणारा. कोणतंही काम सांगा दिनूने ते केलं नाही, असं नाही. बरं या कामाचा कुणी मोबदला देईल, अशीही अपेक्षाही नाही. पण लोढा शेठच्या या प्रस्तावाला सोसायटीत फारसा कुणी दुजोरा दिला नाही. मीटिंगमध्ये 48पैकी 12 सदस्य आले होते. त्यातील सहाजणांचा विरोध होता. दुसऱ्या दिवशी…

भाग – 1 लोढा शेठच्या गाडीचा हॉर्न वाजला तसा एकनाथच्या ऐवजी दिनू सिक्युरिटी रुममधून बाहेर आला. त्याने लगबगीनं फाटक उघडलं. गाडी जशी गेटच्या बाहेर पडू लागली, तसा त्याने आपला बाप जसा ठोकतो तसा सॅल्यूट लोढा शेठला पाहून ठोकला. लोढा शेठच्या चेहऱ्यावर त्याला बघून एक प्रसन्न हास्य झळकलं. “पोरगा खरंच स्मार्ट आहे,” ते मनातल्या मनात म्हणाले. गाडी पुढे रस्त्याला लागली, तसा कालचा प्रसंग त्यांना आठवला. काल त्यांच्या मुलाचा पंधरावा वाढदिवस त्यांनी सोसायटीच्या क्लबहाऊसमध्ये जोरदार साजरा केला. त्यांचा मुलगा सनी दहावीच्या परीक्षेत 99% घेऊन पास झाला होता, हे खरं वाढदिवस साजरा करण्यामागचं मुख्य कारण होतं. सोसायटीचा सिक्युरिटी गार्ड कम केअरटेकर एकनाथचा मुलगा…

“अरे बापरे! तुम्ही तर मेकॅनिकल इंजिनीअर आहात अशोक; मग तुम्ही ऑफिस असिस्टंटसाठी का अप्लाय केलात?” अग्रवाल शेठनी विचारलं. अशोक ओशाळवाणं हसला. मग म्हणाला, “काय करणार सर, दोन वर्षं झालीत बी.ई. होऊन, पण अजून नोकरी नाही. घरची आर्थिक परिस्थिती फारशी चांगली नाही त्यामुळे…” “काय करतात वडील तुमचे?” “गणपती मंदिराजवळ फुलांचं दुकान आहे सर आमचं…” “ओह! पण तुम्हाला कल्पना आहे ऑफिस असिस्टंटला काय काय काम असतात ती?” “हो सर. सगळी नॉन-टेक्निकल काम असतात. पण ईलाज नाही सर… माझ्या आईवडिलांना माझ्याकडून फार अपेक्षा होत्या. मी मात्र दोन वर्षांपासून रिकामा बसून आहे. ते मला बोलत नाहीत, पण त्यांची मन:स्थिती मी समजू शकतो. या नोकरीमुळे…

मैत्रिणी गेल्या तसं हर्षाला हायसं वाटलं. त्याच त्या कंटाळवाण्या घरगुती विषयांवरच्या गप्पा ऐकून ती कंटाळून गेली होती. ती मागच्या महिन्यातच स्वित्झर्लंडला जाऊन आली होती. तिला त्याबद्दल खूप काही सांगायचं होतं, पण मैत्रिणींना त्यात काडीचाही रस नव्हता. सध्या ती खूप पुस्तकं वाचत होती. त्याबद्दलही तिला बोलायचं होतं. पण मुलं, नवरा, सासू या विषयांतून बाहेर निघायला मैत्रिणींना आवडत नव्हतं. संध्याकाळी मुलांना घेऊन ती बागेत गेली. मुलांचे झोके खेळून झाल्यावर कुणी बघत नाहीये हे पाहून तिनेही मनसोक्त झोक्यावर खेळून घेतलं. झोक्यावरुन उतरताना तिथे मुलांना घेऊन अचानक उगवलेल्या बायका तिच्याकडे विचित्र नजरेने बघताहेत, हे तिच्या लक्षात आलं आणि ती मनोमन लाजली. तीन दिवसांनी भाऊ…

हर्षा बाहेरून आली तेव्हा शेजारच्या अंगणात लहान मुली पत्ते खेळत बसल्या होत्या. ते बघून हर्षा लगोलग तिकडे गेली. “काय गं मुलींनो काय खेळताय?” “बदाम सात…” एकजण उत्तरली. “मी खेळू तुमच्यासोबत?” “हो. खेळा ना!” बऱ्याच दिवसांनी पत्ते खेळायला मिळताहेत याचा हर्षाला आनंद झाला. ती मग त्यांच्याजवळ मांडी घालून बसली. आपल्या पाच वर्षांच्या मुलीला, केतकीलाही तिने जवळ बसवलं. छोट्या मिहिरला मांडीवर घेतलं. “द्या मी पत्ते पिसते,” मुलींकडचे पत्ते घेऊन तिने ते पिसले आणि सर्वांना वाटले. खेळण्यात ती इतकी रंगून गेली की, त्यात एक तास कसा निघून गेला, तिला कळलंच नाही. मधेच एका मुलीने पत्ते टाकतांना बदमाशी केलेली हर्षाच्या लक्षात आली, तेव्हा ती…

मोबाइलची रिंग वाजली. मी फोन उचलला, “सर, मी आदेश बोलतोय. सर, तुम्ही चारठाण्याला जाणार होतात ना?” “हो आदेश. या रविवारी म्हणजे 1 एप्रिलला आपण जातोय. तू येतोयेस का?” मी चारठाण्याला जाणाऱ्यांची लिस्ट डोळ्यासमोर ठेवत त्याला विचारलं. “हो सर, माझी खूप दिवसांची इच्छा आहे, जंगलात फिरायची. पण सर हे एप्रिल फूल तर नाही ना?” मी जोरात हसलो. “नाही, नाही. अरे, आपण फॉरेस्ट डिपार्टमेंटची परमिशन घेतलीय. गाड्या बुक केल्याहेत. चारठाण्यात जेवणाची ऑर्डर देऊन ठेवलीय. एवढं सगळं एप्रिल फूल कसं असेल?” हेही वाचा – पुस्तकांचा ठेवा अन् खरा वारसदार! “सॉरी सर, सहजच विचारलं…” “इट्स ओके आदेश. काही चेंजेस झाले तर तुला कळवतो.” मी फोन…

उत्तरार्ध “साहेब तुमच्याबद्दल सांगा ना काही!” सदानंद पाठक बोलला… बँकॉकच्या हॉटेलमधील पाठकच्या रूममध्ये गेलो होतो. एका शाळेतील क्लार्कने एवढ्या फॉरेन टुर्स कशा जमवल्या, याची उत्सुकता होती, म्हणून त्याला भेटलो. “आमचं ठीकच आहे. औरंगाबादला या. तिथे आमचा मोठा बंगला आहे, दोन कोटीचा. मुंबई, पुणे, नाशिक इथेही आमचे फ्लॅट्स आहेत. गावी पाचशे एकर जमीन आहे. मुलगा बियर बार चालवतो. मुलगी पुण्यात दिलीय,” मी थोडं मग्रुरीनेच सागितलं. ‌”अरे वा छान. आम्ही पण औरंगाबादमध्येच राहतो. आमचं घर मात्र छोटंसं आहे. पण का हो साहेब! तुम्ही एवढी सगळी प्रॉपर्टी फक्त पगारावर जमवली? की, काही साइड बिझनेसही आहे तुमचा?” ‌मी जोरात हसलो… उघड होतं की. हे…

पूर्वार्ध “मी जगदीश महाजन. मी रिटायर्ड क्लास वन आँफिसर आहे. ही आमची पहिलीच फॉरेन टूर आहे,” बँकॉकच्या हॉटेलमध्ये मी सगळ्या ग्रुपला माझी ओळख करून दिली. “साहेबांनी त्यांची अपूरी ओळख आपल्याला करून दिलीये…” आमचा ग्रुप लीडर सर्वांना सांगू लागला… “तुम्हाला कल्पना नसेल पण साहेबांचे आपल्या मुख्यमंत्र्यांशी खूप जवळचे संबंध आहेत. आमदार, खासदारांसोबत तर त्यांची रोजची बैठक असते!” सगळ्यांनी टाळ्या वाजवल्या. मी मनातून खूश झालो, पण मी तसं चेहऱ्यावर दाखवलं नाही. हळूहळू सगळे आपला परिचय करून देऊ लागले. बऱ्याच जणांची ही पहिलीच विदेशवारी होती; तर काही जणांची दुसरी किंवा तिसरी. सर्वात शेवटी एक साधारण कपडे घातलेला एक माणूस उभा राहिला. त्याच्या कपड्यांमुळे…

भाग – 3 नीरजने मुंबईतल्या कॉलेजमध्ये मेकॅनिकल इंजिनीअरिंगला ॲडमिशन घेतली, पण पहिल्याच वर्षी अभ्यासात त्याची पीछेहाट पाहायला मिळाली आणि त्याने इंजिनीअरिंग सोडण्याचा निर्णय घेतला… त्याने पुण्याच्या एका कॉलेजमध्ये हॉटेल मॅनेजमेंटसाठी ॲडमिशन घेतली. परत एकदा होस्टेलचा, मेसचा खर्च सुरू झाला. पहिले सहा महिने नीरजचा उत्साह चांगला होता. आई जयू आणि वडील राजेशलाही ते पाहून आनंद वाटत होता. पण एक दिवस जयूने नीरजला फोन केला. त्याची चौकशी केली… पण त्याचा सूर काही तिला योग्य वाटला नाही… रिझल्ट लागला. अपेक्षेप्रमाणे नीरज पाच विषयांत नापास झाला. मुलाचा धीर खचू नये, त्याने हे अपयश मनाला लावून जीवाचं काही बरंवाईट करू नये, या भीतीने राजेश आणि…