प्रदीप केळुस्कर
भाग – 1
अनंताने विलासच्या घरासमोर स्कूटर उभी केली आणि जोराने हॉर्न वाजवला. त्याचा हॉर्न ऐकून आतून विलासने ‘आलो.. आलो..’ म्हणत ओ दिली. अनंताचे लक्ष गॅलरीकडे गेले, तेथे विलासचे बाबा उभे होते. त्याने बाबांना हात दाखवला… बाबांनी त्याला हात दाखवला.
“ये आत ये… दोन मिनिटे गप्पा मारू…” बाबा म्हणाले.
“नाही ओ… आधीच उशीर झालाय, रविवारी येतो…”
“दोघेही या, वाट पहातो…”
“हो येतो…”
तेवढ्यात विलास आतून आला आणि त्याच्या स्कूटरवर मागे बसला. गाडी चालवता चालवता अनंता बोलू लागला…
“बाबा गप्पा मारायला बोलवत होते.”
“त्त्यांचा वेळ जात नाही. सरोज शाळेत गेली म्हणजे घरी कोणी नसतं. पूर्वी आई होती तेव्हा दोघांचा वेळ जायचा…”
“मला रविवारी बोलावलंय गप्पा मारायला, विभाला पण बोलावलंय…”
“रविवारी आम्ही नसणार घरी. सरोजच्या आईला भेटायला जायचं असतं…”
“बाबा असले म्हणजे झालं. घर उघड असणार…”
अनंताची स्कूटर बँकेकडे आली, तसे दोघे उतरले आणि बँकेत शिरले.
रविवारी अनंत आणि विभा विलासच्या घरी आले. विलासच्या बाबांना आवडतात म्हणून विभाने उकडीचे मोदक सोबत घेतले.
“ये ये… अनंता, बरे झाले विभाला सोबत आणलेस.”
“हो. विलास आणि सरोज नाहीत वाटतं?”
“अरे, ती दोघे सरोजच्या आईकडे गेली असावी बहुदा. म्हणजे मला सांगत नाहीत कुठे जातात ती, पण माझा अंदाज आपला…”
हेही वाचा – मला माहेर हवे… स्मिताताई आणि अंजलीचे स्नेहबंध
“पण तुम्हाला का सांगत नाहीत? घरातल्या माणसाला कळायला नको, कोण कुठे जातो ते?” विभा मधेच म्हणाली.
“हे असंच असतं विभा… ते तरुण आहेत आणि मी म्हातारा, त्यात विधुर. दोन वेळ जेवण घालतात, त्याचे उपकार मानायचे. तसा मी आर्थिकदृष्टया त्यांच्यावर अवलंबून नाही. हेडमास्तर म्हणून निवृत्त झालो… हे घर मीच बांधलं आणि मला पेन्शन आहे… पण काय असतं, पैसे म्हणजे सर्व काही नव्हे. दोघेही नोकरी करतात. मुलगा आणि मुलगी म्हणजे माझी नातवंडे पुण्यात शिकतात. त्त्यांचा खर्च आणि इतरही खर्च वाढलेत. म्हणून नोकरी करायलाच हवी, असे त्यांचे म्हणणे. त्यामुळे घराकडे आणि माझ्याकडे दुर्लक्ष होतेच. मी या घरात असल्याने दोघांना एकदम कुठे जाता येत नाही दोनचार दिवसांसाठी… कारण, माझ्या एकट्यावर घर ठेवून जाता येत नाही. अशाच अनेक कारणांमुळे कायम चिडचिड होत असते सरोजची…”
“अरे, हे मला माहीतच नव्हते. विलास भावोजी बोलले असते तर, मी म्हटले असते, बाबांना आमच्याकडे ठेवा निर्धास्थ… आणि जाऊन या कुठेही!”
“हो, मलाही बोलला नाही विलास!”
“पण आता तुम्ही विलास भावोजीना सांगा, तुम्हा दोघांना बाहेरगावी जायचे असेल तर, हवे तेवढे दिवस जा, बाबांना आमच्याकडे ठेवा. नाहीतरी मी नोकरी करत नाही, घरीच असते आणि आमची रत्ना, तिला कुणीतरी मोठे हवेच असतात.”
“हो, मी सांगतो विलासला.”
दीड तास बाबांशी विविध विषयांवर गप्पा मारून, त्याना मोदक खायला लावून, चहा घेऊन अनंत आणि विभा घरी आले… पण विभाचे मन विलास, सरोजच्या घरी होते… विलासचे बाबा किती प्रेमाने बोलत होते, पण त्या दोघांना त्त्यांची पर्वा नाही! खरेतर आपल्या घरी असे कोणी मोठे असते तर? संसारात प्रत्येक पावलावर अडचणी येतात, त्यावेळी कुणाला तरी विचारायचे, तर घरी कुणीतरी मोठे हवे ना! आपली आई आपण शाळेत असताना देवाघरी गेली. बाबा, माझ्या लग्नाच्या दुसऱ्या वर्षी… सासरी अनंताचे आईवडील पण नाहीत. तो पण पोरका. रत्नाला मोठी करताना पावलोपावली मोठ्या माणसाची आठवण येत राहिली… विलासच्या घरी त्याचे वडील आहेत, पण सरोजला त्त्यांची किंमत नाही…
दुसऱ्याच दिवशी बँकेत जाताना अनंता विलासला म्हणाला, ‘विलास, तुम्हाला दोघांना कुठे बाहेरगावी जायचे असेल ना, त्यावेळी बाबांना आमच्या घरी ठेवायला हरकत नाही. आम्ही त्त्यांची व्यवस्थित काळजी घेऊ.
विलासला पण ते बरे वाटले, कारण त्या दोघांना राजस्थान ट्रिप करायची होती, पण बाबांमुळे ते शक्य होत नव्हते.
पुढच्या महिन्यात विलास, सरोजने राजस्थान ट्रिप ठरवली आणि विलासचे बाबा अनंता-विभा यांच्या घरी आले. विलासचे बाबा आपल्या घरी आल्याने विभा खूश झालीच, पण त्त्यांची कॉलेजमध्ये जाणारी लेक रत्ना जास्त खूश झाली. तिने आपले आजी-आजोबां कधी पहिलेच नव्हते. त्यामुळे आजोबांच्या मांडीवर बसून गोष्ट ऐकण्याचा आनंद तिला कधी मिळालाच नव्हता… तिच्या मनात आले, आपले आजोबा असते तर, असे असते!
अनंताच्या भाड्याच्या छोट्या बंगलीतील बाहेरील खोली विभाने बाबांना दिली. त्या खोलीतून बाहेर पडले की, त्त्यांचे छोटे गार्डन होते. या गार्डनमध्ये विभाने बरीच फुलझाडे लावली होती. ती छोटी बाग बघून बाबा खूश झाले. खोलीतच वॉशरूम आणि एक दार हॉलमध्ये उघडणारे. त्यांच्या खोलीला लागून रत्नाची खोली. हॉलच्या दुसऱ्या बाजूला अनंता, विभा यांची खोली आणि जोडून किचन…
रत्ना इंग्लिश विषयात पदवीधर होत होती. त्यामुळे अनेक इंग्रजी आणि मराठी लेखक तिच्या लायब्रीत होते. विलासच्या बाबांनी इंग्लिश घेऊन एमए केलेले… त्यामुळे ही पुस्तके बघून ते खूश झाले. त्यांच्या मुलाच्या घरात असली पुस्तके नव्हती किंवा सरोजला पुस्तके विकत घेणे म्हणजे पैसे वाया घालवणे, असे वाटायचे.
घरात काही दिवसांकरिता आलेले आजोबांचा इंग्लिश, मराठी पुस्तकांचा व्यासंग मोठा आहे, हे कळताच रत्ना आजोबांशी अनेक पुस्तकाबंद्दल चर्चा करू लागली. साहित्याची आवड असलेली नात मिळाल्याने आजोबां प्रसन्न झाले.
विभा ही मुळातच सुगरण… आई लवकर गेल्याने ती आजीच्या हाताखाली स्वयंपाक शिकली… अनेक पदार्थ करायला शिकली. नवीन नवीन पदार्थ करावेत आणि घरच्यांना खाऊ घालवेत, अशी तिची इच्छा. विलासचे बाबा म्हणजे जणू आपले वडीलच लेकीचा संसार बघायला आलेत, असे तिला वाटले. बाबांना त्त्यांचे आवडीचे पदार्थ करून घालण्यात तिला आनंद वाटू लागला.
बाबांना मासे फार आवडतात, हे कळताच विभा एक दिवसआड मासे आणू लागली. तिचे माहेर सावंतवाडीचे, त्यामुळे सारस्वती पद्धतीने, भरपूर नारळ, तिरफळे घालून केलेली बांगड्याची किंवा पेडव्याची आमटी चाखताना बाबांना आपल्या आईची आठवण यायची. त्त्यांची पत्नी सांगलीची असल्याने तिला मासे तेवढे जमत नव्हते. पण विभाच्या हाताला चव होती… शिवाय सोलकढी रोजच असायची. सकाळी न्याहारीला काळ्या वाटण्याची उसळ, पुरी किंवा शिरवाळे असायचे. कधी उप्पीट.. कधी मोदक.. आठ दिवसांत बाबांनी अनेक पदार्थ खूप दिवसांनी खाल्ले.
त्यांच्या सुनेला जेवण करण्याची फारशी आवड नव्हती. त्यात नोकरी… मुले शिकायला बाहेरगावी गेल्याने ती जेवण करायचा आळसच करायची.
हेही वाचा – माहेर : मी आणि माझं लेकरू!
अनंता सायंकाळी आला की, चौघांच्या गप्पा व्हायच्या. चहाचा दुसरा राऊंड आणि राजकारण, पुस्तके, रत्नाचा अभ्यास, खेळ असे अनेक विषय… सुट्टीच्या दिवशी अनंताने सर्वाना नाटकाला नेले. बाबांनी खूप दिवसांनी नाटक पाहिले.
दहा दिवस संपले आणि विलास, सरोज ट्रिपवरुन परत आले. बँकेत विलास अनंताला भेटला तेव्हा म्हणाला,
“अनंता, बाबा तुझ्याकडे बारा-तेरा दिवस राहिले ना, म्हणून आम्ही राजस्थानला जाऊ शकलो… विभाला त्रास झाला असेल…”
“नाही रे… कसलाच त्रास नाही. एकतर बाबा कुणाला त्रास देत नाहीत आणि दुसरे म्हणजे विभाला, रत्नाला कुणीतरी मोठे आलेले आवडते. विभाची आई तिच्या लहानपणी गेली, बाबा पण गेले. माझे आईबाबा पण नाहीत, त्यामुळे तिला घरात कुणी वडीलधारे आलेले आवडते. रत्नाला पण आजी-आजोबां कधी दिसलेच नाहीत, त्यामुळे हे आजोबा घरात असल्याने ती पण खूश! उलट या तिघांचे खूप जमायचे.. आता बाबा परत गेले की, त्याना वाईट वाटणार.”
“पण कधीतरी बाबांना त्यांच्या घरी यायलाच लागणार ना! ऊस गोड लागला म्हणून मुळासकट खाऊ नये, अशी म्हण आहे… बरं मी रविवारी येतो आणि बाबांना घेऊन जातो.”
“बरं, ठीक आहे,” जड मनाने अनंता म्हणाला.
क्रमश:
मोबाइल – 9307521152 / 9422381299
