दर्शन कुलकर्णी
- आज, दिनांक : 09 सप्टेंबर 2026; वार : बुधवार
- भारतीय सौर : 18 भाद्रपद शके 1948; तिथि : त्रयोदशी 12:30; नक्षत्र : आश्लेषा 15:14;
- योग : शिव 21:51; करण : विष्टि 23:29;
- सूर्य : सिंह; चंद्र : कर्क 15:14; सूर्योदय : 06:24; सूर्यास्त : 18:48;
- पक्ष : कृष्ण; अयन : दक्षिणायन; संवत्सर : पराभव;
- शालिवाहन शक : 1948; विक्रम संवत : 2082; युगाब्द : 5128
बुधपूजन
शिवरात्री
वेद कन्सल्टन्सी / 9987433660
दिनविशेष
संगीतकार, गायक श्रीधर फडके
टीम अवांतर
संगीतकार आणि गायक श्रीधर फडके यांचा जन्म 9 सप्टेंबर 1950 रोजी मुंबईत झाला. सुप्रसिद्ध मराठी गायक आणि संगीतकार सुधीर फडके आणि गायिका ललिताबाई फडके यांचे श्रीधर फडके हे पुत्र आहेत. त्यामुळे श्रीधर फडके यांना घरातून संगीताचा वारसा मिळाला आणि त्यांच्यावर बालपणापासून संगीताचे उत्तम संस्कार झाले.
मुंबईतील डी. जी. रुपारेल महाविद्यालयातून त्यांनी आपले शिक्षण पूर्ण केले आणि नंतर 1970 च्या दशकात अमेरिकेत माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्रात पदव्युत्तर शिक्षण घेतले. त्यानंतर ते एअर इंडियामध्ये रुजू झाले.
हेही वाचा – श्वासागणिक नामस्मरण हीच निष्काम साधना
पदव्युत्तर शिक्षणासाठी अमेरिकेत असताना त्यांनी ‘देवाचिये द्वारी’ या भक्तिगीतासाठी आपली पहिली चाल रचली. सुधीर फडके यांनी हे गाणे ऐकले आणि त्यांना ती चाल आवडली. सुधीर फडके यांनी अमेरिकेतील त्यांच्या एका कार्यक्रमात हे गाणे श्रोत्यांसमोर सादर केले. पुढे हे गाणे सुरेश वाडकर यांच्या आवाजात ‘ ओंकार स्वरूपा’ या अल्बमसाठी ध्वनिमुद्रित करण्यात आले.
श्रीधर फडके यांनी संगीत दिग्दर्शक म्हणून लक्ष्मीची पाऊले या मराठी चित्रपटातून पदार्पण केलं. खरंतर या चित्रपटाला सुधीर फडके संगीत देणार असल्याचे आधी ठरले होते. मात्र ‘फिटे अंधाराचे जाळे’ हे श्रीधर फडके यांनी संगीतबद्ध केलेले गाणे चित्रपटाच्या दिग्दर्शकांना खूप आवडले आणि त्यांनी ते चित्रपटात समाविष्ट करण्याचे ठरवले. नंतर या चित्रपटातील सर्व गाणी श्रीधर फडके यांनीच संगीतबद्ध केली.
साधारण त्याच काळात त्यांची भेट अमेरिकेतील ‘नीलम ऑडिओ अँड व्हिडिओ’ या कंपनीच्या निर्मात्याशी झाली आणि दोघांनी मिळून त्यांच्या दहा संगीत रचनांची एक मराठी कॅसेट तयार करण्याचे ठरवले. ती 1984 मध्ये अमेरिकेत ‘स्वरवेल’ या नावाने प्रदर्शित झाली.
संगीताचे कोणतेही औपचारिक शिक्षण झाले नसले तरी श्रीधर फडके यांच्या अनेक चाली या शास्त्रीय रागांवर आधारित आहेत. ‘एखादं गाणं आवडलं की त्याला चाल लावण्याचा अवधी काही तासांपासून काही महिन्यांपर्यंत असू शकतो,’ असं त्यांनी स्वतःच स्पष्ट केलं आहे. ‘मना लागो छंद, नित्य गोविंद’ या संत एकनाथ यांच्या अभंगाला चालायला त्यांना सहा महिने लागले.
श्रीधर फडके यांनी आतापर्यंत 17 ध्वनिफिती, 18 मराठी तर 1 हिंदी चित्रपट याशिवाय 3 मराठी तर 11 गुजराती नाटके आणि 5 दूरदर्शन मालिकांना संगीत दिले आहे. मनाचे श्लोक, ओंकार स्वरूपा, अवघा विठ्ठलु, ऋतु हिरवा हे संगीत अल्बम प्रचंड लोकप्रिय झाले. याबद्दल त्यांना प्लॅटिनम डिस्क देऊन सन्मानित करण्यात आलं आहे.
वारसा लक्ष्मीचा, पुत्रवती आणि लेकरु या तीन मराठी चित्रपटांसाठी सर्वोत्कृष्ट संगीतकार म्हणून तीन वेळेला फिल्मफेअर पुरस्कार मिळाला आहे. विश्वविनायक या चित्रपटासाठी महाराष्ट्र शासनाचा ‘उत्कृष्ट पार्श्वगायक’ पुरस्कार त्यांना प्राप्त झाला आहे. दूरदर्शनचा ‘स्वरतीर्थ’ पुरस्कार, भारत गायन समाज, पुणे यांचा ‘वसुंधरा पंडित’ पुरस्कार त्यांच्या नावावर आहे. 2015 साली त्यांना पुण्यात ‘भूषण पुरस्कार’ देऊन सन्मानित करण्यात आलं.
याशिवाय ते जगभरात विविध ठिकाणी नियमितपणे आपले कार्यक्रम सादर करतात यामध्ये ऋतु हिरवा, बाबुजींची गाणी, गीत रामायण, फिटे अंधाराचे जाळे आणि ओंकार स्वरूपा यांचा समावेश आहे. 2008 मध्ये एअर इंडियातील वरिष्ठ पदावरून ते निवृत्त झालेत. संगीताचा छंद, त्यांनी नोकरी सांभाळून जोपासला. निवृत्तीनंतर पूर्ण वेळ संगीतकार आणि गायक म्हणून ते कार्यरत आहेत.
आजचे राशिभविष्य
मेष – समाजात आज तुमच्याबद्दलचा आदर आणि प्रभाव दोन्ही वाढू शकतात. राजकारण किंवा सामाजिक क्षेत्रात असलेल्या जातकांची प्रतिमा अधिक मजबूत होईल. तुमच्या शब्दांना महत्त्व प्राप्त होईल. मात्र, इतर कोणाचे शब्द मनावर घेतल्यास त्रास होऊ शकतो. तुमच्या तापट स्वभावामुळे लहानसहान गोष्टींनाही मोठे स्वरूप येऊ शकते, त्यामुळे संयम बाळगा. कामाच्या ठिकाणच्या राजकारणापासून दूर राहणेच उत्तम ठरेल. आईच्या आरोग्याशी संबंधित कोणत्याही समस्यांकडे, विशेषतः तिच्या पायांच्या समस्येकडे दुर्लक्ष करू नका.
वृषभ – मालमत्ता आणि गुंतवणुकीशी संबंधित बाबींमध्ये नशीबाची मोठी साथ आज मिळेल. अनेक कामांमुळे वेळापत्रक अधिक व्यस्त होईल. मालमत्ता खरेदी करण्याचे तुमचे स्वप्न साकार होण्याची शक्यता आहे. व्यवसायातील चांगल्या नफ्यामुळे आर्थिक आणि मानसिक स्थिती दोन्ही सुधारेल. बाहेरील व्यक्तींकडून नको तो सल्ला स्वीकारू नका. कायदेशीर बाबींमधील अगदी लहानसा निष्काळजीपणादेखील नंतर मोठ्या समस्यांना कारणीभूत ठरू शकतो, म्हणून प्रत्येक दस्तऐवज काळजीपूर्वक वाचा आणि मगच प्रक्रिया पूर्ण करा.
मिथुन – समाजसेवा आणि चांगल्या कार्यांमुळे समाजात आज तुमची ओळख आणि आदर वाढू शकतो. तुमचे नवीन प्रयत्न यशस्वी होतील. लोक तुमच्या कामाची प्रशंसा करतील. सरकारी नोकरीची तयारी करणाऱ्यांसाठी कठोर परिश्रम करत राहणे महत्त्वाचे ठरेल. तुमचा कल सुखोपभोगाकडे अधिक असू शकतो, ज्यामुळे तुम्हाला काम पुढे ढकलण्याची इच्छा होऊ शकते, परंतु शिस्त पाळा. कुटुंबातील विवाहासंदर्भात निर्माण झालेल्या अडथळ्यांवर मात करण्यासाठी जवळच्या नातेवाईकांकडून पाठिंबा मिळेल.
कर्क – आजचा दिवस सकारात्मक असला तरी, तुम्हाला एखाद्या गोष्टीबद्दल थोडी अस्वस्थता जाणवू शकते. भावंडांसोबतचे नाते अधिक घट्ट होईल आणि तुम्हाला त्यांचा पाठिंबा मिळेल. कामाच्या ठिकाणी कोणीतरी तुमच्यावर खोटे आरोप करण्याचा प्रयत्न करू शकते, त्यामुळे शांतपणे आणि स्पष्टपणे बोला. संततीच्या यशामुळे तुम्हाला अभिमान आणि आनंद वाटेल. स्वादिष्ट जेवणाचा आनंद घ्या, पण पोटाच्या समस्यांबद्दल सावध रहा.
सिंह – आजचा दिवस चांगला असणार आहे. मात्र तुमच्या आजूबाजूला सुरू असलेल्या वादांपासून दूर राहणे शहाणपणाचे ठरेल. पूर्वीच्या व्यवहारांशी संबंधित समस्यांचे निराकरण होऊन दिलासा मिळू शकतो. महत्त्वाची कामे स्वतःच करा आणि प्रत्येक लहानसहान गोष्टीसाठी इतरांवर अवलंबून राहणे टाळा. संततीसोबत प्रवास करण्याची संधी मिळेल. एखाद्या जुन्या मित्रासोबतची अनपेक्षित भेट हा दिवस खास आणि अविस्मरणीय बनवू शकते.
कन्या – आज तुमच्यासाठी यश आणि प्रगतीचे नवीन मार्ग खुले होऊ शकतात. बऱ्याच काळापासून प्रलंबित असलेली सरकारी कामे पूर्ण होण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे मोठा दिलासा मिळेल. वाहन चालवताना अधिक सावधगिरी बाळगा आणि घाई टाळा. परदेशात शिक्षण घेण्याचे स्वप्न पाहणाऱ्या विद्यार्थ्यांना काही चांगली बातमी मिळू शकते. आज आईशी बोलल्याने तुमच्या अनेक समस्या सुटण्यास मदत होईल. तुमची जीवनशैली सुधारण्याच्या प्रयत्नांनाही सकारात्मक यश मिळू शकते.
तुळ – आज तुमच्या मेहनतीचे फळ मिळण्याची अपेक्षा आहे. भविष्य सुरक्षित करण्यासाठी, नवीन गुंतवणूक योजनांचा विचार करू शकता. कायदेशीर बाबींमधील निष्काळजीपणामुळे नुकसान होऊ शकते, म्हणून प्रत्येक पाऊल काळजीपूर्वक उचला. एखाद्या सहकाऱ्याच्या बोलण्यामुळे तुम्ही भावनिक किंवा अस्वस्थ होऊ शकता, पण त्याचा कामावर परिणाम होऊ देऊ नका. कुटुंबातील एखाद्या सदस्याला कामानिमित्त दूर जावे लागू शकते, ज्यामुळे घरात थोडे भावनिक वातावरण निर्माण होऊ शकते.
वृश्चिक – आज तुमचे मन नवीन आणि उत्तम कल्पनांनी भरलेले असेल. व्यवसायात नवीन प्रकल्प किंवा उपक्रम सुरू करणे फायदेशीर ठरू शकते. जोडीदाराच्या कारकिर्दीतही एक नवीन संधी निर्माण होऊ शकते, ज्यामुळे कुटुंबात आनंद येईल. उत्पन्नातील वाढीमुळे आर्थिक परिस्थिती मजबूत होईल. दीर्घकाळ प्रलंबित असलेले काम पूर्ण झाल्याने दिलासा मिळेल. महत्त्वाचा निर्णय घेताना वडिलांचा सल्ला घेणे अत्यंत फायदेशीर ठरू शकते.
हेही वाचा – बाप्पा झाला शरमिंदा!
धनु – आज आर्थिक व्यवहारांमध्ये विशेष सावधगिरी बाळगावी लागेल. निर्णयक्षमता मजबूत असेल, परंतु कोणाच्याही प्रभावाखाली किंवा दबावाखाली येऊ नका. आईच्या बोलण्याने तुम्हाला थोडे वाईट वाटू शकते, मात्र त्यावर लगेच प्रतिक्रिया देण्याऐवजी शांत राहा. कामाच्या ठिकाणी एखादा सहकारी अडचणी निर्माण करण्याचा प्रयत्न करू शकतो. विद्यार्थ्यांवरील मानसिक ताण कमी होईल आणि ते अभ्यासावर अधिक लक्ष केंद्रित करतील. उपासना किंवा धार्मिक कार्यांमुळे मनाला शांती मिळेल.
मकर – आजचा दिवस नवीन शक्यता आणि चांगल्या संधी घेऊन येत आहे. प्रवास करताना तुम्हाला महत्त्वाची माहिती मिळू शकते, जी भविष्यात उपयोगी पडेल. राजकारणात असलेल्यांना उच्च पद, जबाबदारी किंवा सन्मान मिळू शकतो. नवीन वाहन खरेदी करण्याचे तुमचे स्वप्नही पूर्ण होण्याची शक्यता आहे. एका जुन्या व्यवहाराशी संबंधित समस्येमुळे थोडी चिंता वाटू शकते. संततीकडून आलेली चांगली बातमी तुमचा दिवस खास बनवेल.
कुंभ – आज कुटुंबाला आनंद आणि सुख यांचा अनुभव घेता येईल. लहान मुलांसोबत वेळ घालवल्याने तुम्ही अनेक चिंता विसरू शकाल आणि चेहऱ्यावर हास्य फुलू शकेल. वडिलांकडून मिळालेली एक अनपेक्षित भेट तुम्हाला विशेष आनंद देईल. प्रवास करताना मौल्यवान वस्तूंची विशेष काळजी घ्या. संपत्ती आणि सुखसोयींमध्ये वाढ होण्याचे संकेत आहेत. दीर्घकालीन आरोग्य समस्येतून आराम मिळाल्याने तुमचा मूड हलका होईल. तुमची एखादी विशेष इच्छा देखील पूर्ण होऊ शकते.
मीन – आजच्या धावपळीच्या वेळापत्रकामुळे थोडे गोंधळल्यासारखे वाटू शकते. आज कामाकडे दुर्लक्ष केल्यास भविष्यात मोठी समस्या निर्माण होऊ शकते, म्हणून सर्व जबाबदाऱ्या वेळेवर पूर्ण करा. विद्यार्थ्यांनी आपल्या अभ्यासाकडे विशेष लक्ष दिले पाहिजे, अन्यथा त्यांना परीक्षेदरम्यान अडचणी येऊ शकतात. इतरांच्या वैयक्तिक बाबींवर विनाकारण सल्ला देणे टाळा. तुम्हाला ऊर्जेची कमतरता भासणार नाही; फक्त ती योग्य दिशेने वळवण्याची गरज आहे. योग्य प्रयत्नांमुळे यशाचे नवीन मार्ग दृष्टीपथास येऊ शकतात.


