Rental family… हा जापनीज सिनेमा एका वेगळ्याच विषयावर आहे. भाडोत्री नातलग किंवा गरजेनुसार व्यक्ती मिळवून देणारी संस्था असते. थोडक्यात, नात्याचा आभास निर्माण करून देणारी एजन्सी. अभिनयाची आवड असलेले पण यशस्वी नसलेले, पैशांची गरज असलेले नटनटी या संस्थेसाठी काम करतात.
फिलीप नावाचा मध्यमवयीन अमेरिकन नागरिक जपानमध्ये राहात असतो. काही जाहिराती आणि मालिकांमध्ये काम केल्यावर आता बरेच दिवस या परक्या देशात त्याच्याकडे काम नाही. तो एजन्सीसाठी ‘टोकन व्हाइट गाय’ असतो आणि एजन्सी त्याला पहिले काम देते, एका लेस्बियन मुलीच्या नवऱ्याची भूमिका करण्याचा. तिचा खोटा खोटा विवाह सोहळा करण्याचे काम संस्था करत असते. यानंतर वेगवेगळ्या भूमिका त्याला मिळतात. वडील नसलेल्या मुलीचा पिता, सुप्रसिद्ध पण स्मृतीभ्रंश होऊ घातलेल्या वृद्ध अभिनेत्याची मुलाखत घ्यायला आलेला पत्रकार… अशा भूमिका तो करतो. चित्रपटातील नायिकासुद्धा हेच काम करत असते. एकूणच, माणसांच्या आयुष्यातल्या गाळलेल्या जागा भरायचे काम ही मंडळी करतात. नायिका आकिओ म्हणते की, आमच्या एजन्सीची सर्वात लोकप्रिय सेवा क्षमायाचना मागण्याची आहे. तिला एकदा ग्राहकाच्या पत्नीकडून मार खावा लागतो.
हेही वाचा – वेगवेगळया पातळ्यांवर लढणारी ‘केतकर वहिनी’
माणसे खोटे का बोलतात? याचे उत्तर नेहमीच नकारात्त्मक नसते. ज्या व्यक्तीवर आपले अत्यंत प्रेम आहे तिला दुखवू नये, आनंद मिळावा किंवा भले व्हावे या हेतूनेही खोटे बोलले जाते. जेव्हा असे भाड्याचे, खोटे आयुष्य जगू लागतो तेव्हा काही काळानंतर ते खरे वाटू लागते!
सत्य असत्य, खोटे खरे काय असते? असा प्रश्न हा सिनेमा विचारतो. आयुष्यात अनेक प्रकारची नाती आपण सांभाळत असतो. काही रक्ताची नाती, कौटुंबिक, मैत्रीची आणि परिचित व्यक्तींची आणि यापलीकडे असलेले अपरिचित व्यक्तीशी नाते… सर्व नात्यांत भावनिक गुंतवणूक असते. भाडोत्री भूमिका करताना फिलीप त्याचे मन बाजूला काढून ठेवू शकत नाही आणि या व्यवसायात हा मोठा गुन्हा असतो. या सर्व भूमिकांमुळे जोडल्या गेलेल्या माणसांचे त्याचे एक कुटुंब होते. सत्य असत्यात असलेली सीमारेषा प्रेम या भावनेमुळे धूसर होते, क्षीण होते. अकिओ एकदा फिलीपला विचारते की, तुझ्या आयुष्यातली कोणती गाळलेली जागा एजन्सीकडून भरून घ्यायला आवडेल? इथे आपण अंतर्मुख होतो. गाळलेल्या जागा दिसायला लागतात…
हेही वाचा – परतवारी… ही देखील ऐश्वर्यवारीच!
पूर्ण सिनेमा अक्षरशः खिळवून ठेवतो. जग एक रंगमंच आहे, हे विधान पटू लागते. सिनेमातले कलाकार कसा अभिनय करत आहेत (फिलीपचा अभिनय वाखाणण्याजोगा आहे) किंवा तांत्रिक बाबी कशा सांभाळल्या आहेत, या गोष्टी मनात येत नाहीत; कारण अतिशय सशक्त कथानक, विषयाची घट्ट मांडणी आणि सिनेमाचा आत्मा असलेला विषय यापुढे बाकी सगळे गौण ठरते.
(ही फिल्म Jio hotstar वर पाहता येईल.)
