संकर्षण… राखेतून उरलेला श्वास

हिमाली मुदखेडकर

भाग – 1

पावसाचे थेंब खिडकीच्या काचांवर सतत आदळत होते. बाहेरचं आभाळ काळ्याकुट्ट ढगांनी भरून गेलं होतं. जणू निसर्ग कोणत्या तरी न संपणाऱ्या शोकात स्वतःला बुडवू पाहत होता. अनिकेत खिडकीजवळच्या खुर्चीत निश्चल बसला होता…

दोन वर्षे. संपूर्ण दोन वर्षे तो जन्म आणि मृत्यू मधल्या एका अंधाऱ्या दरीत अडकून पडला होता. अपघातानंतरचे पहिले सहा महिने त्याला फारसे आठवतही नव्हते. रुग्णालय, ऑपरेशन थिएटर, औषधांचा वास, डॉक्टरांचे आवाज… सगळं काही धूसर होतं. पण प्रत्येक श्वासागणिक आठवत होती… सानिका! त्याची प्राणाहून प्रिय पत्नी… त्यांची एक वर्षांची मुलगी, सृष्टी… आणि तो भीषण अपघात…

तो दिवस, ती आठवण अजूनही त्याच्या काळजात ताजी होती. जखम भळभळत होती. गाडी महामार्गावरून जात होती. सानिका मागच्या सीटवर सृष्टीला खेळवत होती. दोघी मायलेकी आपल्याच मजेत धमाल करत होत्या, खूश होत्या.

तेवढ्यात समोरून येणारा एक ट्रक… गाडीचं पुलावर असणं… ट्रकची धडक बसू नये, यासाठी अनिकेतचा आटोकाट प्रयत्न, जिवाच्या आकांताने केलेला… पण धडक बसलीच, शेवटी एका बाजूने! तो धक्का एवढा जोरदार होता की, गाडी पुलाचा कठडा तोडून खाली कोसळली… अनिकेतची काहीही चूक नसताना!

एक प्रचंड मोठा धक्का…

आणि एक भयावह किंकाळी…

… …

जेव्हा तो शुद्धीवर आला, तेव्हा हॉस्पिटलमध्ये डॉक्टरांच्या गराड्यात… सगळेच अनोळखी. डॉक्टरांचा पडलेला चेहरा… भिजलेला कातर स्वर… न सांगताच सगळे जाणवून देणारा…

“I am sorry Mr Purandare, आम्ही फक्त तुम्हालाच वाचवू शकलो. गाडीतील इतर दोन्ही जण अति रक्तस्त्राव झाल्याने जागीच मृत्यू पावले.  तुम्ही पूर्ण बरे होईपर्यंत तुम्हाला ICUमध्ये राहावे लागणार आहे…”

त्याचं संपूर्ण आयुष्य त्या एका क्षणात उद्ध्वस्त झालं होतं.

“तू वाचलास, हेच खूप आहे.”

त्याचे नातेवाईक आणि जवळचे लोक त्याला म्हणत. पण त्याला मात्र सतत वाटायचं…

“मीच का वाचलो?”

त्या अपघातात त्याचं शरीर मोडलं होतं. पण त्याहून जास्त त्याचं मन छिन्नविछिन्न झालं होतं.

हेही वाचा – जानेवारीत रंगणारी जंगी भरीत पार्टी… गोल्डन डेज ऑफ वरोरा!

दोन वर्षांच्या उपचारांनंतर डॉक्टरांनी त्याला पूर्णपणे बरा घोषित केलं. आता तो चालू लागला होता… स्वतःची कामं स्वतः करू शकत होता.

पण जगण्याचं कारण?

ते अजूनही त्याला सापडलं नव्हतं.

त्याच्या घरात सानिकाचे फोटो अजूनही तसेच होते. कपाटात तिचे कपडे… आवडीचे टॉप्स… जीन्स होत्या. शेल्फवर अजूनही सृष्टीची छोटी खेळणी ठेवलेली होती…

त्याने काहीच हलवलं नव्हतं. जणू तो अजूनही त्यांच्या परत येण्याची वाट पाहत होता. त्या दोघींच नसणं त्याला अजूनही मान्य नव्हतं. खरंतर, तो स्वतःच एका आठवणीसारखा जगत होता!

तेवढ्यात त्याचा मोबाइल वाजला.

अनोळखी नंबर.

त्याने पहिल्यांदा दुर्लक्ष केलं. फोन वाजून वाजून थांबला. पुन्हा वाजू लागला… त्याने वैतागून उचलला.

“हॅलो?”

“मिस्टर अनिकेत पुरंदरे?”

“हो.”

“मी डॉ. मृणालिनी पाटील बोलते आहे. जीवनसृष्टी फर्टिलिटी सेंटरमधून.”

अनिकेत काही क्षण गप्प राहिला. ते नाव ऐकताच त्याच्या मनातली जुनी जखम पुन्हा उघडली.

IVF सेंटर… तो आणि सानिका अपघाताच्या काही महिन्यांपूर्वी तिथे जात होते. सृष्टीला एक भावंड असावे, यासाठी ते दोघे IVF माध्यमाचा वापर करून दुसर्‍या बाळाचा विचार करत होते.

मध्यंतरीच्या अपघातानंतर त्याला या सगळ्याचा विसर पडला होता.

“हो… सांगा.”

“आपण प्लीज सेंटरमध्ये येऊ शकाल का? एक महत्त्वाची कायदेशीर प्रक्रिया पूर्ण करण्यासाठी ते गरजेचे आहे.”

“कसली प्रक्रिया?”

“फोनवर सांगत येणार नाही. प्लीज उद्या भेटू शकाल का?”

खरंतर, तो वैतागला… पण मनाविरुद्ध त्याने होकार दिला.

“ठीक आहे. येतो.”

फोन कट झाला.

दुसर्‍या दिवशी ठरलेल्या वेळी तो सेंटरमध्ये पोहोचला.

तेच रिसेप्शन… तेच कॉरिडॉर… तोच निर्जंतुकीकरण औषधांचा वास… पण सानिका नव्हती. एकेकाळी तिच्या हातात हात घालून तो इथे यायचा. आज मात्र एकटा होता.

डॉ. मृणालिनी त्यांच्या केबिनमध्ये बसल्या होत्या. त्यांनी त्याला बसायला सांगितलं. त्यांच्या चेहऱ्यावर गंभीर भाव होते.

“मिस्टर पुरंदरे ही गोष्ट आम्ही आपल्याला खूप आधी सांगायला हवी होती, पण तुम्ही स्वतः अपघातातून बरे होई पर्यंत आम्हाला थांबावे लागले.”

डॉक्टरांनी एक फाइल समोर सरकवत शांत संयत आवाजात सांगण्यास सुरुवात केली…

“आपल्या आणि सानिकाच्या IVF प्रक्रियेदरम्यान अनेक भ्रूण तयार करण्यात आले होते. त्यांपैकी बहुतेक अयशस्वी ठरले. पण…”

त्या थांबल्या.

“एक भ्रूण पूर्णपणे यशस्वी आहे. तो अजूनही आमच्या क्रायो-स्टोरेजमध्ये सुरक्षित आहे.”

अनिकेत स्तब्ध झाला. त्याला काही क्षण आपण काय ऐकतोय हे कळलेच नाही! पण ज्या क्षणी त्याच्या लक्षात आले, तो जवळ जवळ ओरडला…

“काssय…?”

हेही वाचा – 26/11 : उरल्या केवळ श्रेयसच्या आठवणी

“तो भ्रूण अजूनही जिवंत आणि सक्षम आहे,” डॉक्टर पुढे बोलत होत्या,

“मात्र सानिकाच्या मृत्यूनंतर कायद्यानुसार आम्हाला त्याबाबत निर्णय घ्यावा लागणार आहे. त्यामुळे आम्हाला आपली परवानगी हवी आहे…”

अनिकेतचा जवळ जवळ श्वास अडकला.

“कशासाठी?”

डॉक्टरांनी नजर खाली करत म्हणाल्या,

“…तो भ्रूण नष्ट करण्यासाठी.”

त्या क्षणी अनिकेतच्या भोवतालचे जगच जणू थांबले. सानिकाचा चेहरा… सृष्टीचं हसू… अपघात… दोन वर्षांचं दुःख… सगळं त्याच्या डोळ्यांसमोरून झरझर गेलं… आणि मग पहिल्यांदाच… दोन वर्षांत पहिल्यांदाच… किंचित हसू त्याच्या चेहर्‍यावर उमटलं… त्याने डॉक्टरांकडे पाहिलं.

त्याच्या डोळ्यांत अचानक एक वेगळी चमक होती.

“डॉक्टर…”

“तो भ्रूण नष्ट न करता…”

तो थोडा थांबला.

“…त्याला जन्म देणं शक्य आहे का?”

डॉक्टरांनी आश्चर्याने त्याच्याकडे पाहिले…

…आणि अनिकेतच्या आयुष्यातील सर्वात मोठ्या लढाईची इथे सुरुवात झाली.

क्रमश:

(Disclaimer : ही कथा काल्पनिक असून याचा कोणत्याही घटना अथवा व्यक्तीशी साधर्म्य आढळल्यास तो निव्वळ योगायोग समजावा.)