आदिची भेट झाली अन् गौरीला तिचं वळण सापडलं…

उत्तरार्ध

गौरी आणि आदिनाथबद्दल शैलाच्या कानावर आलं. “गौरी, सावध हो. तुझी पावलं जिकडे वळताहेत तो मार्ग तुझा नाही. मला सगळं कळलं आहे. आदिनाथला भेटणं बंद कर.”

गौरी धीर गोळा करून म्हणाली, “मी प्रेम करते आदिनाथवर. मला त्याच्याशी लग्न करायचं आहे.”

“डोकं ठिकाणावर आहे का तुझं? ख्रिश्चन मुलाशी लग्न करणार तू?”

“धर्म बघून कुणी प्रेम करतं का आई?”

“गौरी, जरा विचार करून बोल. आपल्या घरचं वातावरण तुला माहिती असून तू वाहवत गेलीस.”

“आई, आम्ही कुठलीही मर्यादा ओलांडली नाही. आदि इतका संयमी, समंजस मुलगा शोधून सापडणार नाही.”

गौरीचा तो निश्चय बघितला आणि शैलाला नानांची भीती वाटायला लागली. शैलाने नानांजवळ तिच्या लग्नाचा विषय काढला.

“गौरीसाठी मुलं बघायला सुरुवात करा.”

“शैला, अजून तिचं एमए पूर्ण व्हायचं आहे. ते तरी पूर्ण होऊ दे.”

“लग्न ठरेपर्यंत तीच वेळ येते. फार उशीर नको.”

नानांजवळ गौरीबद्दल शैलजा काही बोलू शकत नव्हती. त्याचे विपरित परिणाम होऊन काहीतरी भलतंच घडलं असतं. शैलाने वधू-वर सूचक मंडळात गौरीचे नाव नोंदवले.

0000

“गौरी, जरा बाहेर ये.”

नानांची हाक आली तशी गौरी खोलीच्या बाहेर आली.

“उद्या आपट्यांकडल्या नवचंडीच्या यज्ञाला तू आणि आई दोघीही माझ्याबरोबर चला. तुला आग्रहाचे आमंत्रण आहे. त्यांचा मुलगा सौमित्र युएसला असतो. तो महिनाभर रजेवर आला आहे.”

हेही वाचा – एकीकडे जमदग्नी नाना तर, दुसरीकडे आदिनाथ… गौरीसमोर पेच!

गौरीने काही न बोलता मान हलवली. उद्या यज्ञाला जायचं म्हणजे कॉलेजला जाता येणार नाही. आदि भेटणार नाही. तिने व्हॉट्सॲपवर त्याला मेसेज टाकला. गौरीला खरंतर अजिबात जायची इच्छा नव्हती. श्रीमंत लोकांकडे गेलं की, तिला दडपण यायचं. तिच्या राहणीचं, तिच्या दिसण्याचं! आणि आपटे म्हणजे बडं प्रस्थ होतं. त्यांच्या मालकीच्या दोन फॅक्टरी होत्या. प्रसिद्ध उद्योगपती म्हणून त्यांचं नाव होतं. त्यांच्याकडे सतत पूजा, यज्ञ सुरू असायचे आणि त्यासाठी त्यांना गुरुजी म्हणून नानाच हवे असत.

गौरीने तिच्या मैत्रिणीला फोन केला… “प्रीती, उद्या मला कॉलेजला यायला जमणार नाही. नोट्स मला नंतर देशील… आणि आदिला माझा निरोप दे.”

आपट्यांकडे जाताना शैलाने गौरीला बजावलं, “गौरी साडी नेसून चल.”

“काय ग आई! आधीच मला फक्त सलवार कमीज घालायचं बंधन आहे. माझ्या मैत्रिणी किती नवीन ड्रेसेस घालून कॉलेजमध्ये येतात. माझ्या या राहणीची मला लाज वाटते.”

“नानांना आवडत नाही तुला माहितीय ना, परत तेच का बोलते? आपल्या घरचं वातावरण आहे तसं! तुला काही कमी तर नाही पडू देत ना ते!”

गौरी मुकाट्याने साडी नेसली. आपट्यांकडलं ऐश्वर्य बघून गौरीचे डोळे दिपले. सगळं फर्निचर, सामान अद्ययावत, उंची होतं. तिचं दडपण जास्तच वाढलं.

पूजा होत आली होती, इतक्यात गौरीला आपटे काकूंनी किचनमध्ये बोलावलं, “गौरी, तू पण आत ये की. आईजवळ बस.”

गौरी उठली आणि आपटे काकूंच्या मागोमाग गेली. शैला सगळ्या गुरुजींच्या जेवणाची तयारी करत होती… “आई मी घरी जाऊ का?” गौरीने विचारलं.

“गौरी, इथे तुझी मदत व्हावी म्हणून तुला आणलं आहे. जेवणाची तयारी कर जरा. ताट, वाट्या पुसायला घे.”

गौरीला हे अजिबात आवडलं नाही. घरात इतके नोकर असताना आईने हे काम आपल्याला सांगावं, हे गौरीला अजिबात पटलं नाही. तिने नाराजीनेच सगळं केलं. आपट्यांकडला यज्ञ पार पडला आणि गौरीला कधी घरी जाते असं झालं. पुसलेली ताटं बाहेर नेताना गौरीची दारात एका तरुणाशी टक्कर झाली. सिगरेटचा उग्र दर्प गौरीला जाणवला आणि तिने मान वळवली, “आर यु गौरी?”

गौरीने फक्त मान हलवली आणि तिथून बाजूला झाली. तिला आदिनाथची तीव्रतेने आठवण झाली. इतक्यात तिच्या मोबाइलची रिंग वाजली. आदिनाथचा फोन होता. ती कोपऱ्यात गेली आणि तिने फोन घेतला. “गौरी, निरोप मिळाला. कुठे जाणार होतीस? मला काही बोलली नाहीस. उद्या येते आहेस न कॉलेजमध्ये?”

“हो, उद्या येते आहे. आदि, लव्ह यु!” गौरीच्या अंगावर रोमांचं आले.

“पहिल्यांदा तुझ्याकडून हे ऐकलं. से इट अगेन…” आदिनाथ तिला चिडवत म्हणाला.

“आदि…” गौरीने सुखाने डोळे मिटले.

0000

रात्री व्हॉट्सॲपवर तासभर बोलत होती. तिचं आदिनाथवर प्रेम आहे, हे हिम्मत करून ती नानांना सांगणार होती. त्या रात्री स्वप्नात सारखा आदिनाथ येत होता.

सकाळी गौरी उत्साहाने उठली. गाणं गुणगुणत किचनमध्ये जाणार इतक्यात तिच्या कानावर शब्द पडले…

“आपटे वहिनींनी गौरीला मागणी घातली आहे. मी होकार दिला आहे. इतकं बडं स्थळ, इतकी धार्मिक, चांगली माणसं शोधूनही सापडणार नाहीत… आणि सौमित्रमध्ये नकार देण्यासारखे काहीच नाही. शिकलेला, देखणा, अमेरिकेत उच्च पदावर आहे. त्याला देखील गौरी खूप आवडली आहे. लग्न करूनच तो युएसला जाईल. गौरीचे व्हिसाचे काम झाले की, ती नंतर जाईल. साखरपुडा नकोच म्हणाले. मलाच मुहूर्त काढायला सांगितला आहे. पुढच्या आठवड्यातच उत्तम मुहूर्त आहे. ठरवून टाकू.”

“बरं झालं, काळजीच मिटली,” शैला खुशीत म्हणाली.

गौरीने दारावरची पकड घट्ट केली. डोळ्यात आसवं, मनात राग, भीती सगळं उफाळून आलं. ती नकळत ओरडली, “नाना, मला हे लग्न करायचं नाही.”

“अगं पण का? इतकं चांगलं स्थळ चालत आलं आहे.”

“नाना, प्लिज माझं ऐका,” गौरी रडत म्हणाली.

“आईवडिलांना सोडून जायचं म्हणून तिला रडू येतंय. तुम्ही काळजी करू नका. गौरीचा होकार आहे.”

“आई, मला बोलू दे.”

“गौरी, तुला नानांची शपथ आहे, या मुलाला नकार देऊ नकोस!”

उभ्या जागी गौरी थिजली. आईच मुलीला वडिलांची शपथ घालत होती. बाळबोध वातावरणात वाढलेली गौरी मूग गिळून गप्प बसली. मनात आदिची मनोमन क्षमा मागितली. तिची वाट आता तिला एकटीलाच चालायची होती. आदिचा हात सुटला होता…

0000

शेवटच्या पेशंटचे कोन्सल्लिंग झाले आणि पूर्वाने हातात मोबाईल घेतला…

“हॅलो, आदिनाथ! पूर्वा बोलतेय. उद्या संध्याकाळी आठ वाजता तू माझ्या क्लिनिकमध्ये येऊ शकशील? एक सिव्हीअर डिप्रेशनची केस आहे. आय एम ट्राइंग माय बेस्ट पण तुझी मदत हवी आहे.”

“शुअर! सव्वा आठपर्यंत येतो.” आदिनाथने होकार दिल्यावर पूर्वाला बरं वाटलं. एमए सायकॉलॉजी करून आदिनाथने पीएचडी केलं होतं. कितीतरी डिप्रेशनच्या पेशंट्सना त्याने त्यातून बाहेर काढलं होतं. तो एक नामांकित सायकॉलॉजीस्ट म्हणून पुण्यात प्रसिद्धीस येत होता.

आदिनाथ पूर्वाच्या केबिनमध्ये आला…”हाय पूर्वा!”

“हाय आदि! आज पेशंटचे तिसरे सीटिंग आहे. नो रिस्पॉन्स!”

“फाईल बघू.” आदिनाथने फाइल उघडली. पेशंटचं नाव होतं… गौरी बापट. त्याने फोटो बघितला आणि त्याला धक्का बसला. गौरी मनोरुग्ण? त्याच्या चेहऱ्यावरचे भाव बघून पूर्वाने विचारलं, “आदि, तू ओळ्खतोस का हिला?”

“हो, माझ्या कॉलेजमध्ये माझ्याच क्लासमध्ये होती. शिक्षण अर्धवट सोडून लग्न करून युएसला गेली होती. स्ट्रेंज! एक सायकॉलॉजीची विद्यार्थिनी मनोरुग्ण व्हावी?”

इतक्यात रीसेप्शनिस्टने पेशंटला आत पाठवलं. समोर गौरीला बघून आदिनाथ चरकला. डोळ्याखाली गडद काळी वर्तुळं, निर्जीव डोळे, कुठल्याही भावना नसलेला भकास चेहरा! छे, ही माझी गौरी असूच शकत नाही. तो निरागस गोडवा, ते लांब केस, चेहऱ्यावर असलेले सात्विक भाव… सगळं सगळं हरवलं होतं. गौरीबरोबर तिची मावशी आली होती.

गौरी खुर्चीवर बसणार इतक्यात तिचं लक्ष आदिनाथकडे गेलं. तिच्या चेहऱ्यावरचे हावभाव सरसर बदलले. ती थरथर कापायला लागली आणि मावशीचा हात धरून जोरात ओरडली. “मावशी घरी चल, मला कोणाशीही बोलायचं नाही. मला नकोय कुठलं औषध…” आणि हातात चेहरा लपवून रडू लागली.

“गौरीताई, रिलॅक्स. तुम्हाला त्रास होत असेल तर आजचं सीटिंग कॅन्सल करू. तुम्ही मावशीबरोबर घरी जा. ओके?” पूर्वाने गौरीला समजावलं.

गौरी केबिनच्या बाहेर पडली आणि पूर्वा आदिनाथला म्हणाली, “त्या काहीच बोलत नाही. फसलेलं लग्न आहे, इतकंच फक्त त्यांच्या आईवडिलांकडून कळलं.”

“त्यांच्या पुढच्या सीटिंगला मला कळव, मी येईन.”

आदिनाथ घरी परतला, पण गौरी डोळ्यासमोरून हलत नव्हती. इतका श्रीमंत, उच्चशिक्षित, देखणा नवरा मिळालेल्या गौरीची ही अवस्था? तो खुर्चीवर डोळे मिटून बसला. गौरीची शेवटली भेट आठवली…

0000

गौरी आदिनाथला घट्ट मिठी मारून रडत होती. “आदि, मी आज लग्नाच्या खरेदीसाठी बाहेर पडले आणि तुला फोन केला. सगळं संपलं रे! मी तुझी नाही होऊ शकत.”

“वेडी आहेस का? काहीही संपलेलं नाही. तू माझी आहेस आणि माझीच राहणार.”

“आदि, ते शक्य नाही. मला आईने नानांची शपथ घातली आहे. नानांना काही झालं तर?”

“कमॉन गौरी! तुझी तयारी असेल तर सगळं सोडून माझ्या घरी ये. ममा आणि डॅड तुझं स्वागतच करतील.”

“आदि, माझी हिम्मत नाही. नाना आपलं प्रेम स्वीकारणं शक्यच नाही. मला एकदाच तुला डोळे भरून बघायचं होतं म्हणून आज भेटले. मला विसरून जा आणि माफ कर. मी प्रीत निभावू शकले नाही.” गौरीने त्याचे दोन्ही तळवे हातात घेतले, त्यावर ओठ टेकले आणि ती वळून परत जायला निघाली…

0000

“गौरी, थांब,” आदिनाथ जोरात ओरडला.

“आदि, आर यु ओके?” आदिने वळून बघितलं. डॅड त्याच्या खांद्यावर थोपटत होते. गौरीच्या आठवणींमधून आदिनाथ जागा झाला.

“डॅड, आज गौरी पेशंट म्हणून पूर्वाच्या क्लिनिकमध्ये आली होती.”

“गौरी आणि पेशंट?”

“हो, आय एम गोइंग टु हॅन्डल धिस केस.”

“गुड बेटा, बेस्ट लक. तिला त्यातून बाहेर काढ आणि घरी घेऊन ये एकदा,” त्याला थोपटत डॅड म्हणाले.

0000

पुढच्या सीटिंगला गौरीशी पूर्वा बोलायला लागल्यावर पंधरा मिनिटांनी आदिनाथ आला. “पूर्वा, तुझी हरकत नसेल तर मला फक्त गौरीशी बोलायचं आहे.”

“ओह शुअर आदि!” पूर्वा केबिनच्या बाहेर जायला लागली तशी गौरी थरथर कापायला लागली. पूर्वा बाहेर गेल्यावर आदिनाथ खुर्चीतून उठला आणि गौरीजवळ आला. गौरी अंग आकसून खाली मान घालून खुर्चीत बसली होती. आदिनाथने तिच्या डोक्यावरून हात फिरवला आणि हाक मारली, “गौरी.”

गौरी आदिनाथच्या कमरेला मिठी मारून जोरात रडायला लागली. आदिनाथ फक्त तिच्या पाठीवरून हात फिरवत होता.

“गौरी, आज आपण काहीच बोलणार नाही. तू शांतपणे घरी जा, औषध घे. पुढच्या सीटिंगला आपण बोलू.”

आदिनाथने पूर्वाला आत केबिनमध्ये बोलावलं… “पूर्वा, पुढच्या सिटिंगमध्ये गौरी मला सगळं तिच्या मनातलं सांगणार आहे… हो न गौरी?”

गौरीने आदिनाथकडे बघितलं. तिच्या काळवंडलेल्या चेहऱ्यावर आदिनाथला पुसटसं हसू दिसलं.

0000

पुढच्या सिटिंगला आदिनाथने गौरीला त्याच्या क्लिनिकमध्ये बोलावलं. आज गौरी थोडी वेगळी वाटली. तिच्या हाता-पायांची थरथर कमी झाली होती.

“गौरी, तू मनातलं सगळं सांगितल्याशिवाय मी ट्रीटमेंट कशी देणार?”

“मला काहीही सांगायचं नाही.” गौरी परत रडायला लागली.

“गौरी…” आदिनाथने उठून तिचा चेहरा त्याच्या हातात धरला, “गौरी, तुला तुझ्या आदिला सगळं सांगावं लागेल.”

गौरीने त्या पिंगट डोळ्यात बघितलं आणि हुंदके देत सगळं सांगायला लागली, “मी लग्न करून दोन महिन्यांनी व्हिसाचे काम झाल्यावर युएसला गेले. तिथे गेल्यावर कळलं, मी फसले गेले होते. सौमित्र सतत ड्रिंक्स, चरस, गांजा, वेगवेगळ्या मुलींना चटक लावणे, जुगार या सगळ्या वाईट सवयीत अडकला होता. मला सिगरेटचे चटके देऊन त्याच्या आईवडिलांना हे कळता कामा नये, ही धमकी द्यायचा. माझ्याही शरीरावर अत्याचार केले. विकृत होता तो आदि! आपटे काका-काकूंना देखील हे इतकं गंभीर आहे, याची कल्पना नव्हती. मला परतायला कुठलाच मार्ग नव्हता, पण आपटे काका माझ्या पाठीशी राहिले. ते युएसला आले आणि गौरीला चेंज हवा म्हणून भारतात घेऊन जातो, असं सौमित्रला सांगितलं. इथे आल्यावर घटस्फोटाची सगळी जबाबदारी त्यांनी घेतली. मी दोन महिन्यांची गरोदर होते. अबॉर्शन केलं. आयुष्य उद्ध्वस्त झालं होतं. जगणं नकोसं झालं होतं. आई, नाना पुरते खचून गेले होते. एकदा आत्महत्येचा प्रयत्न देखील केला, पण वाचले. आदि, मला जगायचं नाहीय रे!” गौरीने टेबलवर डोकं ठेवलं.

“सायकॉलॉजीची विद्यार्थिनी इतकी कमकुवत गौरी? तुला कौन्सिलिंगची आवड होती म्हणून तू हा विषय घेतला आणि स्वतःची ही अवस्था करून घेतलीस?”

आदिनाथने गौरीला प्यायला पाणी दिलं… “औषधं घे, यु विल बी फाइन.”

“आदि, ममा आणि डॅड कसे आहेत?” गौरी इतकी नॉर्मल बोलतेय हे बघून आदिला प्रचंड आनंद झाला.

“दोघेही मजेत.”

“आणि तू..?” गौरीचे डोळे गच्च भरले होते.

“मी पण मजेत. आपल्या दोघांच्या भेटीतल्या सुंदर आठवणींमध्ये रमतो.”

“म्हणजे तू?”

“नाही केलं लग्न! बघितल्या खूप मुली पण प्रत्येकीत गौरी शोधत होतो, ती नाही सापडली.”

“आदि…”

“रिलॅक्स गौरी, यावर आपण नंतर बोलू, ओके? आजचं सिटिंग थांबवू. पुढची अपॉइंटमेंट मावशीला घ्यायला सांग.”

गौरीने आदिनाथकडे बघितलं. त्याच्या डोळ्यात तिला तेच प्रेम दिसलं, जे त्याने इतकी वर्ष जपून ठेवलं होतं. गौरीला तिचं वळण सापडलं होतं… आता आदिनाथचा हात धरून ती याच वळणावर मार्गस्थ होणार होती…!

समाप्त