मागील लेखात आपण भ्रामरी प्राणायाम कसा करावा आणि या अभ्यासातून मिळणारे मानसिक आरोग्य लाभ याविषयी जाणून घेतले. या लेखात आपण सूर्यनमस्कार अभ्यासातून निरामय मानसिक आरोग्य याबाबत जाणून घेणार आहोत. सूर्यनमस्कार भारतीय परंपरेतील सर्वांगसुंदर व सर्वपरिचित व्यायाम आहे.
सूर्यनमस्कार अभ्यासाची वैशिष्ट्ये
- भगवान श्री सूर्यनारायणाची उपासना
- पूरक श्र्वसनाची जोड
- काही उपयुक्त आसनांची साखळी
- अल्प प्रमाणात प्राणायामाची योजना
- बीजमंत्राचे सामर्थ्य
सूर्यनमस्कारासंबंधी महत्त्वाचे मुद्दे
- सकाळची सूर्योदयाची वेळ योग्य, न जमल्यास रिकाम्या पोटी सूर्यास्ताच्या वेळी सूर्यनमस्कार घालावेत.
- जागा स्वच्छ आणि हवेशीर असावी.
- पोषाख सैलसर असावा.
- हालचाली संथ, सावकाश आणि नियंत्रित असाव्यात.
- सूर्यनमस्कार अभ्यास क्षमतेनुसार करावा.
- सूर्यनमस्कार अभ्यासानंतर विश्रांतीसाठी शवासन अवश्य घ्यावे.
हेही वाचा – अनुलोम-विलोम प्राणायाम अभ्यासातून निरामय मानसिक आरोग्य
सूर्यनमस्काराची कृती
वास्तविक, लहानपणापासूनच आपल्याला घरी व शाळेत सूर्यनमस्कार कसा करावा हे शिकविण्यात येते.
लेखानंतर दिलेल्या व्हीडिओ लिंकवर क्लिक केल्यावर सूर्यनमस्काराचे प्रात्यक्षिक बघता येईल तसेच सूर्यनमस्काराचे महत्त्व देखील जाणून घेता येतील.
सूर्यनमस्काराचे मानसिक आरोग्य लाभ
- मन स्थिर आणि स्वस्थ राहते.
- मानसिक संतुलन साधते.
- एकाग्रता तसेच स्मरणशक्ती वाढते.
- विविध मानसिक व्याधी-विकारांवर प्रभावी आहे.
- सूर्यनमस्कार हा देववंदनाचा उत्तम प्रकार आहे.
दैनंदिन योगाभ्यासात आसने करण्यापूर्वी योगासनपूरक व्यायाम म्हणून सूर्यनमस्कार अभ्यासाचा समावेश आवर्जून करावा. सूर्यनमस्काराच्या नियमित अभ्यासाने शारीरिक आणि मानसिक आरोग्य समृद्ध तसेच संपन्न होण्यास सहाय्य लाभते.
योगाभ्यासातील सूर्यनमस्काराविषयी सविस्तर मार्गदर्शन तसेच योगाच्या विविध अभ्यासांतून मिळणारे शारीरिक आणि मानसिक आरोग्य लाभ याबाबत माझ्या ‘निरामय आरोग्यासाठी योगाभ्यास’ आणि ‘निरामय मानसिक आरोग्य’ या पुस्तकांत सविस्तर सखोल मार्गदर्शन केले आहे.
हेही वाचा – भ्रामरी प्राणायाम अभ्यासातून निरामय मानसिक आरोग्य
आपण पुढील लेखात योगाभ्यासातील अशाच एका अभ्यासातून निरामय मानसिक आरोग्याबाबत जाणून घेणार आहोत.
क्रमश:
नम्र निवेदन
गेल्या अकरा वर्षांपासून आम्ही उभयतां ‘निरामय आरोग्य संकल्पना’ यशस्वीरीत्या राबवत आहोत. असंख्य पुरुष आणि महिला साधकांनी संकल्पनेचा लाभ घेतला आहे. संकल्पना जाणून घेऊन लाभार्थी होण्यासाठी मोबाइल 9850856774 यावर 🙏/👌/👍 / 👏 / तत्सम चिन्हाने व्हाटसॲप मेसेज करून प्रतिसाद द्यावा.
